Senedd Ewrop

Beth mae’n wneud?

Mae Senedd Ewrop yn cynrychioli pobl sy’n byw yn 27 o aelod-wladwriaethau’r Undeb Ewropeaidd (UE). Mae ganddo bwerau mewn ystod o feysydd sy’n effeithio ar aelod wladwriaethau:

• hawliau anifeiliaid
• hawliau prynwr
• yr amgylchedd
• masnach ryngwladol
• datblygiad economaidd rhanbarthol
• hawliau gweithwyr

Mae ganddo’r pŵer i gymeradwyo, diwygio neu wrthod deddfau Ewropeaidd newydd. Hefyd, mae’n cymeradwyo cyllideb yr UE ag aelodau newydd o’r Comisiwn Ewropeaidd.

Sut mae wedi ei ffurfio?

Mae gan Senedd Ewrop 736 o Aelodau Senedd Ewrop (ASEau), sy’n cael eu hethol gan 27 o aelod wladwriaethau’r UE. Caiff y DU ei chynrychioli gan 72 o ASEau. Mae 12 o ranbarthau etholiadol Ewropeaidd yn y DU, ac mae pob rhanbarth yn cael eu cynrychioli gan dri i ddeg o ASEau. Ewch i wefan Swyddfa’r DU o Senedd Ewrop i ddarganfod ym mha ardal ydych chi’n byw ynddi a phwy sy’n cynrychioli eich ardal.

Mae ASEau yn treulio rhywfaint o’u hamser yn eu hetholaethau rhanbarthol yn y DU, a rhywfaint o’u hamser mewn cyfarfodydd gwleidyddol ym Mrwsel. Maen nhw’n mynd i Strasbwrg am wythnos pob mis, i drafod a phleidleisio ar ddeddfau Ewropeaidd newydd gydag ASEau o aelod wladwriaethau eraill yn yr UE.

Sut mae’n cael ei ethol?

Yn etholiad Senedd Ewrop yn y DU, mae gennych chi un bleidlais i ethol eich holl ASEau. Mae pob plaid yn cyflwyno rhestr o ymgeiswyr sy’n cael ei hadnabod fel rhestr ranbarthol, ac rydych chi’n pleidleisio am un o’r rhestri yma, neu am ymgeisydd unigol sy’n sefyll yn annibynnol. Mae nifer yr ASEau sy’n cael eu hethol o bob plaid i gynrychioli rhanbarth yn dibynnu ar gyfran gyffredinol y pleidleisiau mae pob plaid yn derbyn.

Mae system bleidleiso wahanol ar gael yng Ngogledd Iwerddon o’r enw pleidlais sengl drosglwyddadwy. Rydych chi’n pleidleiso drwy raddio ymgeiswyr yn ôl eich ffefrynnau.

Pryd mae’n cael ei ethol?

Mae etholiadau ar gyfer Senedd Ewrop yn cael eu cynnal pob pum mlynedd. Mae’r etholiadau nesaf wedi cael eu cynllunio i gael eu cynnal ym mis Mehefin 2009.

Ym mhle gallaf i ddarganfod mwy?

Gwefan Swyddfa’r DU o Senedd Ewrop